Çim altı drenaj sistemi, bahçedeki fazla yağmur ve sulama suyunu toprak altından tahliye eden delikli boru ve çakıl katmanlarından oluşan altyapı sistemidir. Toprağın 30 ile 50 santimetre altına kurulan bu sistem, çim köklerinin havasız kalmasını, sararmasını ve çürümesini önleyerek yeşil alanın ömrünü uzatır.
Çim Altı Drenaj Sistemi Nedir ve Neden Gereklidir?
Çim altı drenaj sistemi, toprak yüzeyinde biriken fazla suyu emip bahçe dışına taşıyan gizli bir tahliye ağıdır. Aşırı su, çim köklerinin ihtiyacı olan oksijeni keser. Oksijensiz kalan kökler kısa sürede çürür ve çim tabakası ölür.
Bahçelerde su birikmesinin temel nedeni killi toprak yapısı veya hatalı kot düzeltmeleridir. Yağmur yağdığında veya otomatik sulama çalıştığında su toprak yüzeyinde 12 saatten fazla kalıyorsa drenaj altyapısı şarttır. İdeal bir drenaj, toprağın nemli kalmasını sağlar ancak köklerin su içinde yüzmesini engeller.
İzmir Torbalı merkezli Bermuda Hazır Rulo Çim olarak Ege Bölgesi’nin ağır killi topraklarında edindiğimiz uzun yıllara dayanan saha deneyimleri, kaliteli bir rulo çimin başarısının %80 oranında doğru altyapıya bağlı olduğunu göstermektedir. Toprak altı su tahliyesi doğru yapılmadığında, en kaliteli hazır çim bile birkaç ay içinde formunu kaybeder.
Eksik Drenajın Çim Alanlara Verdiği 5 Büyük Zarar
Drenaj altyapısı olmayan bir bahçede çim kaplaması kısa sürede bozulur. Yetersiz su tahliyesinin doğurduğu başlıca sorunlar şunlardır:
- Kök Çürümesi: Hava sıcaklığı 20°C üzerine çıktığında göllenmiş suda kalan çim kökleri 24-48 saat içinde çürümeye başlar.
- Mantar Hastalıkları: Sürekli nemli kalan toprakta Fusarium ve Pythium gibi ölümcül mantar türleri hızla yayılır.
- Çamurlaşma ve Yüzey Bozulması: Drenajsız toprak basıldığında çamurlaşır, çim dokusu üzerinde derin izler ve çukurlar oluşur.
- Yosunlaşma ve Yabani Otlar: Gölge ve aşırı nemli alanlarda çim zayıflarken, yosunlar ve nem seven yabani otlar alanı kaplar.
- Kışın Don Zayıflaması: Toprakta biriken su 0°C altında donarak genişler ve çim köklerinin kopmasına neden olur.
Çim Altı Drenaj Sistemi Nasıl Kurulur? (Adım Adım)
Çim altı drenaj sistemi kurulumu, doğru derinlik, doğru eğim ve doğru malzeme kullanımıyla yapılır. Adım adım kurulum süreci şu şekildedir:
1. Kanal Kazısı ve Eğim Ayarı
Drenaj kanalları çim serilecek alan boyunca 30 ila 50 santimetre derinlikte ve 25 santimetre genişlikte kazılır. Suyun kendiliğinden akabilmesi için metrede en az %1 ile %2 arası eğim verilmelidir. Eğim, suyun toplanacağı rögara veya tahliye noktasına doğru olmalıdır.
2. Jeotekstil Keçe Layihası
Kazılan kanalın tabanına ve yan duvarlarına 150 gr/m² ağırlığında geotextile (jeotekstil) keçe serilir. Bu keçe, çamur ve ince killi toprağın boru deliklerini tıkamasını engeller, sadece suyun geçişine izin verir.
3. Mıcır Yatağı ve Boru Döşeme
Keçenin üzerine 5-10 santimetre kalınlığında 12-24 milimetre boyutlarında kırma taş (mıcır) dökülür. Mıcır yatağının üzerine 100 milimetrelik delikli PVC veya PE drenaj borusu delikleri yana ve üste bakacak şekilde yerleştirilir.
4. Kanalın Kapatılması ve Toprak Serimi
Borunun üzeri tekrar 10-15 santimetre mıcır ile kaplanır. Tabana serilen keçe üstten kapatılarak bohçalama yapılır. Bohçanın üzerine drenaj özelliği yüksek 15-20 santimetre mil kumu ve bahçe toprağı karışımı eklenerek sıkıştırılır.
Çim Altı Drenajında Kullanılan Malzeme Ölçüleri ve Özellikleri
Doğru malzeme seçimi drenaj sisteminin ömrünü doğrudan belirler. Kullanılması gereken standart ölçüler şunlardır:
- Drenaj Borusu Çapı: Küçük ve orta ölçekli bahçelerde (100-500 m²) 100 mm’lik flex delikli borular kullanılır.
- Boru Aralıkları: Ağır killi topraklarda paralel kanallar arası mesafe 3 ile 4 metre olmalıdır. Geçirgen topraklarda bu mesafe 5 ile 6 metreye çıkabilir.
- Mıcır Katmanı: Boru çevresinde kullanılacak mıcırın tane boyutu 12-22 mm (2 numara mıcır) olmalıdır. İnce kum kanalı tıkar.
- Toprak Katmanı: Drenaj katmanının üzerinde minimum 15 santimetre elenmiş ve kumla karıştırılmış çim köklenme toprağı bulunmalıdır.
Drenaj Sistemlerinin Çeşitleri Nelerdir?
Bahçenin büyüklüğüne ve su birikme seviyesine göre farklı sistemler tercih edilir:
Fransız Drenajı (French Drain)
Toprak altına açılan kanallara keçe, delikli boru ve mıcır yerleştirilerek yapılan en yaygın sistemdir. Bütünleşik ve uzun ömürlü çözüm sunar.
Balık Sırtı Drenaj Sistemi
Geniş bahçelerde ana bir orta boruya 45 derecelik açılarla bağlanan yan borulardan oluşur. Su toplama kapasitesi çok yüksektir.
Yüzey (Noktasal) Drenajı
Sadece belirli çukur alanlarda biriken suyu almak için kurulan 30×30 cm boyutlarındaki plastik toplama rögarlarıdır.
Çim Altı Drenaj Sistemi Maliyeti Ne Kadardır?
Çim altı drenaj sisteminin metre tül maliyeti kullanılan malzemenin kalitesine ve kazı derinliğine göre değişmektedir. 2024 yılı şartlarında, işçilik ve malzeme dahil 1 metre tül drenaj kanalı maliyeti ortalama 300 TL ile 500 TL arasında değişir.
100 metrekarelik standart bir bahçede ortalama 25-30 metre drenaj hattı çekilmesi gerekir. Bu büyüklükteki bir bahçenin toplam drenaj maliyeti yaklaşık 9.000 TL ile 15.000 TL arasındadır. Uygulama süresi ise 100 metrekarelik alanda ortalama 1 ile 2 iş günüdür.
Sıkça Sorulan Sorular
Sıkça Sorulan Sorular
Drenaj sistemi yapılmadan hazır rulo çim serilir mi?
Toprağınız killiyse ve su tutuyorsa drenaj yapılmadan çim serilmemelidir. Drenajsız alanda rulo çimin kökleri oksijensiz kalarak kısa sürede çürür. Sadece geçirimli ve kumlu topraklarda drenajsız uygulama yapılabilir.
Çim altı drenaj borusu kaç santimetre derinliğe gömülmelidir?
Drenaj boruları toprağın en az 30 ile 50 santimetre derinliğine gömülmelidir. Bu derinlik, çim havalandırma ve kök gelişim alanına zarar vermez. Borunun üzerinde en az 15 santimetre çim toprağı kalmalıdır.
Drenaj borularının ömrü kaç yıldır?
Jeotekstil keçe ile doğru bohçalama yapılmış kaliteli bir drenaj sisteminin kullanım ömrü 20 ile 25 yıldır. Keçe kullanılmayan sistemler ise 2-3 yıl içinde çamurla tıkanarak işlevini kaybeder.
Çim altında hangi çapta drenaj borusu kullanılmalıdır?
Evsel bahçe uygulamalarında genellikle 100 milimetre (10’luk) delikli PVC veya tünel tipi drenaj boruları tercih edilir. Aşırı su alan veya çok büyük alanlarda 125 mm ya da 160 mm çaplı borular kullanılır.
Mevcut çim alanın altına sonradan drenaj yapılabilir mi?
Evet, yapılabilir. Mevcut çim tabakası kalıplar halinde kesilerek kenara alınır. Drenaj kanalı açılıp sistem kurulduktan sonra çimler tekrar yerine serilir ve silindirle bastırılıp bolca sulanır.
Hizmet ve İletişim
Bermuda Hazır Rulo Çim peyzaj, rulo çim ve bahçe bakım hizmeti vermektedir.
- Adres: İZMİR ÇİM ÜRETİM FİRMASI | TORBALI HAZIR RULO ÇİM ÜRETİCİSİ | Menderes Çim Üretim
- Telefon: 0232 332 07 50
